เกณฑ์การตรวจสอบทางเทคนิคที่ไม่น่าเชื่อถือส่งผลให้การดำเนินการเขตการปล่อยมลพิษต่ำ (LEZ) ไร้ประสิทธิภาพ

เกณฑ์การตรวจสอบทางเทคนิคที่ไม่น่าเชื่อถือส่งผลให้การดำเนินการเขตการปล่อยมลพิษต่ำ (LEZ) ไร้ประสิทธิภาพ

            กรุงเตหะราน – คุณภาพอากาศที่ย่ำแย่กลายเป็นภัยคุกคามที่ร้ายแรงต่อสุขภาวะของประชาชนที่อาศัยอยู่ในมหานครอย่างกรุงเตหะราน จากการรายงานพบว่าประชาชนเสียชีวิตจากมลพิษในอิหร่านมากกว่า 12,000 คนต่อปี ซึ่งถือเป็นจำนวนที่สูงมากสำหรับเมืองขนาดใหญ่               ข่าวดีก็คือ ในช่วงที่ผ่านมาสภาพอากาศมีคุณภาพดีขึ้น อย่างน้อยก็ในกรุงเตหะราน เนื่องจากประชาชนประสบกันวันที่เต็มไปด้วยมลพิษลดลงในช่วงปีนี้ตามปฏิทินอิหร่าน อย่างไรก็ตาม สภาพอากาศอันน่าพึงพอใจนี้ แทบจะไม่ได้เกิดจากมาตรการที่ดำเนินการโดยหน่วยงานต่าง ๆ ของเทศบาล กล่าวคือ แผนเขตการปล่อยมลพิษต่ำ หรือ Low Emission Zone (LEZ) ซึ่งกำลังดำเนินการอยู่ในเขตเมืองและที่สอดคล้องกับความเห็นนี้ นาย Mohammad Kazemi นักอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมและนักวิจัยด้านสิ่งแวดล้อม         กล่าวว่า แผนที่กำลังดำเนินการอยู่นี้ ซึ่งกำหนดให้ยานพาหนะทุกชนิดต้องได้รับการตรวจสอบทางเทคนิคก่อน เพื่อที่จะสามารถผ่านเข้าไปในกรุงเตหะรานได้นั้น สามารถลดการปล่อยมลพิษทางอากาศได้เพียงร้อยละ 1.75 เท่านั้น “ในกรณีที่ LEZ หรือแผน “การลด” ดำเนินการอย่างเต็มประสิทธิภาพ จะสามารถลดมลพิษในอากาศได้เพียงร้อยละ 1.75 เท่านั้น” นาย Kazemi กล่าว             ดังนั้น การที่คุณภาพอากาศในเมืองหลวงดีขึ้น ซึ่งอ้างอิงข้อมูลได้จากแผนภูมิของบริษัท ควบคุมคุณภาพอากาศ กรุงเตหะราน ไม่ได้เกี่ยวข้องกับดำเนินงานตามแผน อย่าง LEZ แต่อย่างใด นาย Kazemi กล่าวเสริมเขตการปล่อยมลพิษต่ำ (LEZ) คืออะไร?แผน LEZ ซึ่งได้รับการอนุมัติโดยสภาสูงเพื่อประสานงานด้านการจราจรในเขตเมือง เมื่อเดือนสิงหาคม 2558 ที่ผ่านมา มีวัตถุประสงค์เพื่อสั่งห้ามรถยนต์ที่ปล่อยมลพิษในจำนวนมากไม่ให้ผ่านเข้ามาในเมืองเตหะราน ซึ่งมีการดำเนินงานทั้งหมด 3 ระยะ ในระยะแรก ซึ่งมีผลเมื่อเดือนตุลาคม 2559 และดำเนินการจนถึงวันที่ 24 พฤศจิกายน 2561 เป็นเพียงการตรวจสอบการตรวจสภาพทางเทคนิคของยานพาหนะในพื้นที่ควบคุม ซึ่งผู้ฝ่าฝืนกฎต้องเคยต้องจ่ายค่าปรับเป็นจำนวนเงินทั้งสิ้น 500,000 เรียลต่อวัน รายงานโดย ISNA โซนพื้นที่ควบคุมมีพื้นที่ขนาด 80 ตารางกิโลเมตรตั้งอยู่บริเวณใจกลางเมือง ซึ่งมีแค่รถโดยสารสาธารณะและยานพาหนะที่ได้รับอนุญาตให้ผ่านเป็นกรณีพิเศษเท่านั้นที่จะสามารถผ่านเข้าไปในระหว่างชั่วโมงทำงานได้ ระยะที่สอง มีผลเมื่อวันที่ 24 พฤศจิกายน 2561 ได้ขยายโซนพื้นที่ควบคุมให้ครอบคลุมทั่วทั้งเมืองหลวงมาตรการ LEZ บังคับให้เจ้าของรถที่ปล่อยมลพิษออกมาเกินค่าที่กำหนด ให้เลือกใช้การคมนาคมในรูปแบบอื่นๆ  หรือเลือกที่จะซ่อมหรือปลดระวางรถของตัวเอง ดูเหมือนว่าในระยะแรกเป็นเพียงการกระตุ้นให้เจ้าของรถยนต์เข้ารับการตรวจสภาพรถ ณ ศูนย์ตรวจสภาพ เพื่อเป็นการปูทางไปสู่ขั้นตอนที่สองเพื่อต่อกรกับผู้สร้างมลพิษทางอากาศ นาย Mohsen Pour Seyed Aqaei ประธานบริหารองค์กรการจราจรและขนส่งของเทศบาลเมืองเตหะราน เห็นว่า การก้าวไปข้างหน้าครั้งใหม่นี้จะครอบคลุมพื้นที่ที่กว้างขึ้น รวมถึงสามารถจำกัดรถยนต์ รถโดยสาร และยานพาหนะขนาดใหญ่ที่ไม่มีสติ๊กเกอร์รับรองว่าผ่านการตรวจสภาพไม่ให้เข้าไปในเขตเมืองที่มีผู้คนแออัดหนาแน่นได้             แผนนี้มุ่งเป้าไปที่รถมอเตอร์ไซค์ที่ใช้คาบูเรเตอร์ รถยนต์ดีเซลที่ไม่มีเครื่องกรอง และรถยนต์เก่าที่มีอายุการใช้งานยาวนาน ทั้งสามสิ่งเป็นแหล่งหลักสำคัญที่ทำให้เกิดฝุ่นที่มีขนาดอนุภาคที่มีเส้นผ่านศูนย์กลางเล็กกว่า 2.5 ไมครอนเมื่อพิจารณาจากทั้งหมดข้างต้นแล้ว สามารถสรุปได้ว่า ผลกระทบของแผนนี้ในการปรับปรุงคุณภาพอากาศในมหานครแห่งนี้อาจเป็นผลมาจากมาตรฐานการสอบเพื่อตรวจสภาพทางเทคนิคที่ย่ำแย่และไม่มีการปรับปรุง โดยแผน LEZ ก็อยู่บนพื้นฐานนี้มีรายงานจำนวนมากเกี่ยวกับการทุจริตของพนักงานที่ทำหน้าที่ตรวจสภาพยานพาหนะ การติดตั้งอุปกรณ์ฟอกสารพิษในท่อไอเสียที่มีคุณภาพต่ำหรือเป็นของปลอมแปลง (ซึ่งความจริงอุปกรณ์ตัวนี้จะช่วยชะล้างมลพิษจากยานพาหนะก่อนที่จะปล่อยไปสู่อากาศ) และสิ่งสุดท้ายคือการผลิตยานพาหนะที่ไม่ได้มาตรฐานโดยผู้ผลิตในท้องถิ่น ซึ่งเพิ่มความไร้ประสิทธิภาพและเกณฑ์ที่ต่ำกว่ามาตรฐานของการสอบเพื่อตรวจสภาพทางเทคนิคทั้งหมดนี้ ต่างเป็นปัจจัยที่เป็นสาเหตุว่าทำไมแผนการลดมลพิษทางอากาศอย่าง LEZ ไม่เกิดผลเท่าที่ควร นาย Mohammad Kazemi นักอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมกล่าว “ควรที่จะมีมาตรการอย่างจริงจังในการควบคุมปัจจัยต่างๆ ที่เป็นอุปสรรคต่อแผนการลดมลพิษในอากาศเพื่อนำไปสู่ผลลัพธ์ที่ดี” Kazemi กล่าวเสริม การปรับเปลี่ยนวิธีการประเมินสภาพยานพาหนะในศูนย์ตรวจสอบหรือการจัดการตรวจสอบให้เข้มงวดมากยิ่งขึ้น เช่น การให้ใบรับรองขั้นสูง สามารถช่วยให้แผนการพัฒนานี้บรรลุเป้าหมายได้มาก            ใบรับรองขั้นสูงจะมีมาตรฐานสูงกว่าใบรับรองการตรวจสอบสภาพทางเทคนิคโดยทั่วไป ซึ่งในการตรวจสอบแบบปกติ การปล่อยไอเสียของรถยนต์จะถูกตรวจสอบในอัตราการเร่งที่ต่ำ แต่เพื่อให้ได้ใบรับรองขั้นสูงนั้น การปล่อยก๊าซคาร์บอนมอนอกไซด์จากรถยนต์จะถูกประเมินที่ 2500 รอบต่อนาทีนาย Kazemi ยังได้เชื่อมโยงการปรับปรุงคุณภาพอากาศกับธรรมชาติและการพัดผ่านของสายลมอีกด้วย การปรับปรุงคุณภาพอากาศ ไม่เหมือนกับความไร้ประสิทธิภาพของมาตรการที่ดำเนินการโดยเทศบาลกรุงเตหะรานเพื่อควบคุมการเพิ่มขึ้นของมลพิษทางอากาศในเขตมหานคร ข้อมูลของบริษัท Tehran Air Quality Control แสดงให้เห็นว่าในช่วงหลายเดือนที่ผ่านมา ชาวกรุงเตหะรานรู้สึกผ่อนคลายจากคุณภาพอากาศที่ดีขึ้นเมื่อเทียบกับปีที่ผ่านมาแผนภูมิจากเว็บไซต์ของ TAQCC แสดงให้เห็นว่า ในเดือนกุมภาพันธ์ประชาชนได้รับมลพิษทางอากาศน้อยลง ท้องฟ้าที่สดใสสามารถพบได้ 1 ใน 4 ของระยะเวลาทำการศึกษาข้อมูล เนื่องจากดัชนีคุณภาพอากาศอยู่ในเกณฑ์ “ดี”เป็นเวลา 7 วัน ดัชนีที่จำแนกสภาพต่างๆ ที่เป็นไปตามหน่วยวัดระดับอนุภาคที่เป็นมลพิษทางอากาศ ออกเป็น ระดับดี (0-50) ระดับปานกลาง (51-100) ระดับที่มีผลกระทบต่อสุขภาพในกลุ่มผู้ที่ไวต่อฝุ่นละอองเป็นพิเศษ (101-150) ระดับที่ไม่ดีต่อสุขภาพ (151-200) ระดับที่ไม่ดีต่อสุขภาพอย่างมาก (201-300) และระดับที่เป็นอันตรายต่อสุขภาพ (301-500)            กรุงเตหะรานมีวันที่มีคุณภาพอากาศปานกลาง จำนวน 21 วัน โดยมีดัชนีเปลี่ยนแปลงไปมาระหว่าง 51 ถึง 100 ข้อมูลของ TAQCC พิสูจน์ว่าในเดือนกุมภาพันธ์ กลุ่มผู้ที่ไวต่อฝุ่นละอองเป็นพิเศษหายใจเอาอากาศในระดับที่ “ไม่ดีต่อสุขภาพ” เป็นเวลาเพียง 3 วันเท่านั้น โดยมีค่าดัชนีอยู่ระหว่าง 101 ถึง 150 เด็ก ผู้สูงอายุ สตรีมีครรภ์ และผู้ที่มีปัญหาเกี่ยวกับระบบทางเดินหายใจและหลอดเลือดหัวใจ ทั้งหมดนี้จัดอยู่ในกลุ่มผู้ที่ไวต่อฝุ่นละอองเป็นพิเศษ ต่างได้รับการแจ้งให้หลีกเลี่ยงกิจกรรมกลางแจ้ง สารพิษหรือมลพิษถูกนำมาวัดผลเพื่อบ่งชี้ถึงคุณภาพอากาศ ประกอบด้วย คาร์บอนมอนอกไซด์ ไนโตรเจนไดออกไซด์ ซัลเฟอร์ไดออกไซด์ โอโซนระดับพื้นผิว และฝุ่นละออง (ที่มีเส้นผ่านศูนย์กลางเล็กกว่า 2.5 ไมครอน และ 10 ไมครอน) ทั้งนี้ ค่าดัชนีคุณภาพอากาศถูกคำนวณตามความเข้มข้นของสารพิษหรือมลพิษเหล่านี้           จากการวิเคราะห์พบว่า สารพิษหรือมลพิษที่พบใน 3 วันที่สภาพอากาศอยู่ในระดับปานกลาง และถูกบันทึกไว้ในช่วงระยะเวลาของการศึกษา คือ PM2.5 (ฝุ่นละอองในอากาศที่มีขนาดเส้นผ่าศูนย์กลางเล็กกว่า 2.5 ไมครอน)a